ข้ามไปยังเนื้อหา

เทคโนโลยีการสื่อสารและอินเทอร์เน็ต

Computer Science A-Level · หัวข้อ 14

ดูสไลด์ ฝึกฝน
บทเรียนวิดีโอสำหรับหัวข้อนี้ เปิดหน้าวิดีโอ
11:11

ทำไมต้องมีการกำหนดโปรโตคอล

คอมพิวเตอร์สองเครื่องต้องการสื่อสารกัน แต่เครื่องหนึ่งส่งข้อมูลในทิศทางหนึ่งและอีกเครื่องคาดหวังต่างออกไปมาก ผลลัพธ์คือข้อมูลไร้ความหมาย — เหมือนคนสองคนที่พูด…

บรรยายภาษาอังกฤษ · สลับคำบรรยายภาษาอังกฤษและภาษาจีนได้

14.1

เหตุผลที่ต้องมีโปรโตคอล

หลักสูตร
ผู้เข้าสอบควรสามารถ: หมายเหตุและคำแนะนำ
แสดงความเข้าใจว่าทำไม protocol จึงจำเป็นสำหรับการสื่อสารระหว่างคอมพิวเตอร์
แสดงความเข้าใจว่า โปรโตคอล (protocol) สามารถถูกมองเป็น สแต็ก (stack) โดยที่แต่ละเลเยอร์มีฟังก์ชันของตัวเอง
แสดงความเข้าใจในชุด โปรโตคอล TCP/IP สี่เลเยอร์ (Application, Transport, Internet, Link) วัตถุประสงค์และหน้าที่ของแต่ละเลเยอร์ การทำงานของแอปพลิเคชันเมื่อส่งข้อความจากโฮสต์หนึ่งไปยังอีกโฮ่งบนอินเทอร์เน็ต
แสดงความเข้าใจใน โปรโตคอล (HTTP, FTP, POP3, IMAP, SMTP, BitTorrent) และวัตถุประสงค์ของโปรโตคอลเหล่านี้ โปรโตคอล BitTorrent ช่วยในการแชร์ไฟล์แบบ peer-to-peer

แหล่งที่มา: หลักสูตร Cambridge International

โปรโตคอล คือ ชุดกฎเกณฑ์ ที่ใช้สำหรับการสื่อสารระหว่างอุปกรณ์ ทั้งสองฝ่ายต้องปฏิบัติตามกฎเดียวกัน มิฉะนั้นสัญญาณจากฝ่ายหนึ่งจะไร้ความหมายต่ออีกฝ่าย โปรโตคอลกำหนด รูปแบบ ของข้อมูล (ตำแหน่งที่อยู่และข้อมูลPayload), ลำดับ ของข้อความ (ใครพูดก่อน, เมื่อไหร่ให้ยืนยัน), ความหมาย ของแต่ละข้อความ, เวลา (การหมดเวลา, การส่งซ้ำ), และ สิ่งที่ต้องทำเมื่อเกิดข้อผิดพลาด หากไม่มีโปรโตคอลที่ตกลงกันไว้ การสื่อสารจะล้มเหลว — เหมือนคนสองคนพูดภาษาต่างกันโดยไม่มีผู้แปล

"อธิบายว่าทำไมโปรโตคอลจึงจำเป็นต่อการสื่อสารระหว่างคอมพิวเตอร์" (3 คะแนน) (1) โปรโตคอลคือ ชุดกฎเกณฑ์ ที่ผู้ส่งและผู้รับตกลงร่วมกัน; (2) หากไม่มีโปรโตคอล คอมพิวเตอร์ทั้งสองจะ ตีความข้อมูลแตกต่างกัน (รูปแบบ, ลำดับ, ความหมายของแต่ละส่วน) ทำให้ไม่สามารถเข้าใจข้อความได้; (3) ช่วยให้คอมพิวเตอร์ที่มี ประเภทและยี่ห้อต่างกัน สามารถสื่อสารกันได้ เพราะทุกคนใช้มาตรฐานเดียวกัน ควรกล่าวถึงสิ่งที่กฎครอบคลุม: รูปแบบของข้อมูล, ลำดับข้อความ, การตรวจจับและกู้คืนข้อผิดพลาด, และความเร็วหรือเวลา

อุปกรณ์สองเครื่องปฏิบัติตามกฎเดียวกัน: รูปแบบ, ลำดับ, เวลา และการจัดการเมื่อเกิดข้อผิดพลาด
โปรโตคอลคือกฎshared: รูปแบบ, ลำดับ, เวลา และข้อผิดพลาด
คำศัพท์ ฝึกฝน
English ไทย
protocol/ˈprəʊtəkɒl/ โปรโตคอล
14.1

โปรโตคอลแบบชั้น

เครือข่ายมีความซับซ้อน จึงถูกแบ่งออกเป็น ชั้น แต่ละชั้นมีหน้าที่เฉพาะเจาะจง สื่อสารกับชั้นถัดไปและชั้นก่อนหน้าเท่านั้น ประโยชน์ที่ได้: ความแยกส่วน (เปลี่ยนชั้นใดชั้นหนึ่ง เช่น เปลี่ยนจาก Ethernet เป็น Wi-Fi โดยไม่ต้องยุ่งกับชั้นอื่น), มาตรฐาน (ผู้ผลิตสามารถทำงานร่วมกันได้), และ การนามธรรม (คุณไม่จำเป็นต้องสนใจรายละเอียดที่ถูกจัดการไว้ในที่อื่น) อินเทอร์เน็ตใช้ชุดโปรโตคอล TCP/IP (4 ชั้น)

คำศัพท์ ฝึกฝน
English ไทย
TCP/ˌtiː siː ˈpiː/ โปรโตคอลควบคุมการส่งข้อมูล (TCP)
connection-oriented/kəˈnekʃn ˈɔːrɪəntɪd/ แบบมีสถานะการเชื่อมต่อ
14.1

ชุดโปรโตคอล TCP/IP

ชั้น วัตถุประสงค์ ตัวอย่าง
แอปพลิเคชัน สิ่งที่โปรแกรมผู้ใช้ทำ HTTP, FTP, SMTP, IMAP
การขนส่ง การส่งจากจุดหนึ่งไปยังอีกจุดหนึ่งระหว่างกระบวนการ TCP, UDP
อินเทอร์เน็ต การส่งแพ็กเก็ตข้ามเครือข่าย IP
ลิงก์ การส่งบิตผ่านสื่อทางกายภาพ Ethernet, Wi-Fi
Stack สี่แถว: แอปพลิเคชัน, การขนส่ง, อินเทอร์เน็ต, ลิงก์ พร้อมการส่งข้อมูลลงทางซ้ายและการรับข้อมูลขึ้นทางขวา และมีตัวอย่างโปรโตคอลในแต่ละชั้น
สี่ชั้นของชุดโปรโตคอล TCP/IP

วัตถุประสงค์ของแต่ละชั้น ตามคำในคู่มือประเมินคะแนน ชั้นแอปพลิเคชัน: จัดหา โปรโตคอลที่แอปพลิเคชันผู้ใช้ใช้งาน (HTTP สำหรับเว็บ, SMTP สำหรับอีเมล) และอินเทอร์เฟซระหว่างแอปพลิเคชันกับเครือข่าย; สร้างข้อมูลที่จะส่งและส่งต่อไปยังชั้นการขนส่ง ชั้นการขนส่ง: สร้าง การเชื่อมต่อจากต้นทางถึงปลายทาง, แยก ข้อมูลออกเป็นแพ็กเก็ต (segments) และเพิ่ม หมายเลขพอร์ต และ หมายเลขลำดับ; เมื่อได้รับจะ ประกอบ แพ็กเก็ตตามลำดับและขอแพ็กเก็ตที่ขาดหายไป (TCP) หรือส่งโดยไม่มีการรับประกันเหล่านั้น (UDP) ชั้นอินเทอร์เน็ต: เพิ่ม ที่อยู่ IP แหล่งกำเนิดและปลายทาง เพื่อสร้างแพ็กเก็ต IP (datagrams) และ จัดเส้นทาง ผ่านเครือข่ายโดยใช้เราเตอร์; ไม่รับประกันการส่ง ชั้นลิงก์: เพิ่ม MAC addresses และบิตตรวจสอบข้อผิดพลาดเพื่อสร้าง เฟรม และส่งบิตผ่าน ทางกายภาพ ในเครือข่ายท้องถิ่น (Ethernet หรือ Wi-Fi) ผ่านการ์ดอินเตอร์เฟซเครือข่าย "เติมเต็ม stack" หมายถึงทั้งสี่ชั้นนี้เรียงตามลำดับจากบนลงล่าง: แอปพลิเคชัน, การขนส่ง, อินเทอร์เน็ต, ลิงก์

Sending a message down the TCP/IP stack: the application's message is wrapped by a TCP header carrying ports and a sequence number, then by an IP header carrying the source and destination IP addresses, then by a frame header carrying MAC addresses and a check field; the receiver strips them in the reverse order
การห่อหุ้ม: แต่ละชั้นเพิ่ม header ของตัวเองลงบนข้อมูลที่รับมาจากชั้นถัดไป ดังนั้นบิตบนสายจึงนำข้อมูลสี่ชุดมาพร้อมกัน; ผู้รับจะถอดออกทีละชั้น

"อธิบายวิธีการประยุกต์ใช้ TCP/IP เมื่อส่งข้อความจาก host หนึ่งไปยังอีก host" (ห้าคะแนน) ที่ ผู้ส่ง ข้อมูลจะไหล ลง ตาม stack: (1) application layer ผลิตข้อมูลโดยใช้โปรโตคอลเช่น HTTP หรือ SMTP; (2) transport layer แยกเป็น packet และเพิ่ม header พร้อม port numbers และ sequence number; (3) internet layer เพิ่ม header พร้อม source และ destination IP addresses และเลือกเส้นทาง; (4) link layer เพิ่ม MAC addresses ของอุปกรณ์ถัดไปและส่ง frame ผ่าน physical link Router ระหว่างทางอ่าน internet-layer header และส่งต่อแต่ละ packet ที่ ผู้รับ frame ไหล ขึ้น ตาม stack: แต่ละชั้นลบและกระทำกับ header ของตัวเอง, transport layer รวม packet กลับตามลำดับ sequence number และขอส่วนที่ขาดหาย, application layer นำเสนอข้อความ โปรโตคอลเดียวกันที่แต่ละชั้นทั้งสองด้านคือสิ่งที่ทำให้การแลกเปลี่ยนข้อมูลทำงานได้

ชั้นแอปพลิเคชัน

ชั้นแอปพลิเคชัน ให้บริการแก่โปรแกรมผู้ใช้และกำหนดโปรโตคอลที่พวกเขาสนทนา (HTTP สำหรับเว็บ, SMTP สำหรับอีเมล) นี่คือจุดที่นักพัฒนาซอฟต์แวร์มักทำงานมากที่สุด

ชั้นการขนส่ง

ชั้นการขนส่ง ส่งข้อมูล จากต้นทางถึงปลายทาง ระหว่างกระบวนการ ซึ่งระบุด้วย หมายเลขพอร์ต มีสองโปรโตคอล:

TCP ตั้งการเชื่อมต่อและส่งข้อมูลทั้งหมดตามลำดับ; UDP ส่งแล้วทิ้ง
TCP เชื่อมต่อและส่งตามลำดับ; UDP ส่งแล้วทิ้ง
  • TCP — เน้นการเชื่อมต่อ: ตั้งการเชื่อมต่อ, รับประกันว่า ข้อมูลทั้งหมดมาถึงตามลำดับ, ส่งซ้ำแพ็กเก็ตที่หาย, ควบคุมการไหลเชื่อถือได้แต่มีค่าใช้จ่ายในการประมวลผล ใช้โดย HTTP, HTTPS, SMTP, FTP
  • UDP — ไม่เน้นการเชื่อมต่อ: ส่งแล้วทิ้ง, ไม่มีการยืนยันหรือการจัดลำดับ ค่าใช้จ่ายต่ำ ไม่มีการรับประกัน ใช้สำหรับสตรีมมิ่ง, DNS และการเล่นเกม ซึ่งความเร็วสำคัญกว่าความน่าเชื่อถือ

ชั้นอินเทอร์เน็ต

ชั้นอินเทอร์เน็ต ส่งแพ็กเก็ตระหว่างโฮสต์โดยใช้ IP แต่ละแพ็กเก็ตมี ที่อยู่ IP ของแหล่งกำเนิดและปลายทาง และ เร้าเตอร์ จะส่งต่อไปยังจุดถัดไป ชั้นนี้ไม่รับประกันการรับข้อมูล — นั่นเป็นหน้าที่ของ TCP

เร้าเตอร์ในบ้านทำงานนี้สำหรับบ้านของคุณ: มันอ่านที่อยู่ปลายทางของแต่ละแพ็กเก็ตและส่งไปยังอินเทอร์เน็ต และกลับไปยังอุปกรณ์ที่ถูกต้อง

เร้าเตอร์ Wi-Fi ในบ้านสีดำพร้อมเสาอากาศตั้งตรงสี่ตัวและแถวไฟสถานะด้านหน้า
A home Wi-Fi router: it forwards packets between your devices and the internet

ก่อนที่เร้าเตอร์จะเข้าสู่อินเทอร์เน็ตกว้างขึ้น โมเด็ม จะเชื่อมต่อบ้านเข้ากับผู้ให้บริการอินเทอร์เน็ตผ่านสายเคเบิลหรือสายโทรศัพท์ของผู้ให้บริการ ไฟสถานะจะแสดงว่ามีการเชื่อมต่อและเป็นออนไลน์แล้ว

สายเคเบิลโมเด็มสีดำสูงตั้งตรงอยู่บนพื้นหลังเรียบ มีแถบไฟสถานะเรียงลงมาด้านหน้า
โมเด็มสายเคเบิลเชื่อมต่อเครือข่ายในบ้านกับผู้ให้บริการอินเทอร์เน็ต

ชั้นลิงก์

ชั้นลิงก์ ส่งบิตผ่านลิงก์ทางกายภาพหนึ่ง (Ethernet, Wi-Fi) โดยเพิ่มหัวเฟรมที่มี MAC address และจัดการการเข้าถึงสื่อ (เช่น CSMA/CD บน Ethernet)

เฟรมอีเทอร์เน็ตแบ่งเป็นส่วนนำ จุดเริ่มต้นเฟรม ข้อมูลอีเทอร์เน็ต และช่วงห่างระหว่างแพ็กเก็ต โดยขยายส่วนข้อมูลให้เห็นที่อยู่ MAC ปลายทางและต้นทาง ประเภท/ความยาว ข้อความบรรทุก และส่วนตรวจสอบเฟรม พร้อมขนาดของแต่ละส่วนเป็นไบต์
ส่วนประกอบของเฟรม Ethernet ทั่วไป

บนเครือข่ายท้องถิ่นแบบมีสาย สวิตช์ เชื่อมต่ออุปกรณ์จำนวนมากเข้าด้วยกัน อุปกรณ์แต่ละเครื่องเสียบเข้ากับพอร์ตด้วยสาย Ethernet (ปลั๊ก RJ45) และสวิตช์ใช้ MAC address ในแต่ละเฟรมเพื่อส่งเฉพาะไปยังพอร์ตที่ถูกต้องเท่านั้น

สวิตช์ Gigabit Ethernet สีดำขนาดเล็กรูป 8 พอร์ต บนพื้นหลังเรียบ มีพอร์ต RJ45 ที่มีหมายเลขเรียงเป็นแถวด้านหน้า แต่ละพอร์ตมีไฟแสดงสถานะ
สวิตช์เครือข่ายเชื่อมต่ออุปกรณ์มีสายหลายเครื่องในเครือข่ายท้องถิ่น

ลิงก์ทางกายภาพอาจเป็นสายทองแดง สัญญาณวิทยุ (Wi-Fi) หรือ สายไฟเบอร์ออปติก ในสายไฟเบอร์ออปติก บิตเดินทางเป็นแสงผ่านเส้นใยแก้วบางๆ ซึ่งรวดเร็วและส่งข้อมูลได้ไกล

มัดเส้นใยแก้วนำแสงกระจายออกจากกันบนพื้นหลังสีเข้ม เส้นแก้วบางๆ แต่ละเส้นเรืองแสงด้วยจุดสีฟ้าขาวที่ปลาย
สายไฟเบอร์ออปติก: ข้อมูลเดินทางเป็นแสงผ่านเส้นใยแก้วบาง

ลิงก์วิทยุสามารถครอบคลุมระยะทางไกลกว่ามาก จานดาวเทียม ส่งและรับสัญญาณวิทยุไปยัง/from ดาวเทียม นำข้อมูลไปยังสถานที่ที่ลิงก์แบบมีสายไม่สามารถเข้าถึงได้ง่าย

จานดาวเทียมสำหรับใช้งานในบ้านทรงกลมสีเทา ติดตั้งอยู่บนผนังบ้านข้างหน้าต่าง โดยมีแขนรับสัญญาณยื่นออกไปด้านหน้า
จานดาวเทียมส่งและรับข้อมูลด้วยคลื่นวิทยุในระยะทางไกล
สำรวจ

แตะชั้นทั้งสี่ของโมเดล TCP/IP

สำรวจแต่ละชั้น ข้อมูลจะไหลลงตามสแต็กเมื่อถูกส่ง (แต่ละชั้นเพิ่มหัวข้อมูล) และไหลกลับขึ้นไปเมื่อได้รับ — และชั้นใดก็สามารถเปลี่ยนได้โดยไม่กระทบชั้นอื่น

คำศัพท์ ฝึกฝน
English ไทย
layers/ˈleɪəz/ ชั้น
modularity/ˌmɒdjʊˈlærɪti/ ความเป็นโมดูลาร์
abstraction/əbˈstrækʃn/ การ abstraction
protocol suite/ˈprəʊtəkɒl swiːt/ ชุดโปรโตคอล
application layer/ˌæplɪˈkeɪʃn ˈleɪə/ ชั้นแอปพลิเคชัน
transport layer/ˈtrænspɔːt ˈleɪə/ ชั้นการส่งผ่านข้อมูล
port numbers/pɔːt ˈnʌmbəz/ หมายเลขพอร์ต
packets/ˈpækɪts/ แพ็กเก็ต
UDP/ˌjuː diː ˈpiː/ โปรโตคอล_DGRAM ผู้ใช้ (UDP)
connectionless/kəˈnekʃənləs/ แบบไร้สถานะการเชื่อมต่อ
internet layer/ˈɪntənet ˈleɪə/ ชั้นอินเทอร์เน็ต
modem/ˈməʊdem/ โมเด็ม
link layer/lɪŋk ˈleɪə/ ชั้นลิงก์
CSMA/CD/ˌsiː es em ˈeɪ ˌsiː ˈdiː/ CSMA/CD
switch/swɪtʃ/ สวิตช์
fibre-optic cable/ˈfaɪbə ˈɒptɪk ˈkeɪbl/ สายไฟเบอร์ออปติก
satellite dish/ˈsætəlaɪt dɪʃ/ จานรับสัญญาณดาวเทียม
HTTP/ˌeɪtʃ tiː tiː ˈpiː/ โปรโตคอลการส่งผ่าน超文本 (HTTP)
FTP/ˌef tiː ˈpiː/ โปรโตคอลการถ่ายโอนไฟล์ (FTP)
SMTP/ˌes em tiː ˈpiː/ โปรโตคอลการส่งอีเมลแบบง่าย (SMTP)
sequence number/ˈsiːkwəns ˈnʌmbə/ หมายเลขลำดับ
routing table/ˈraʊtɪŋ ˈteɪbl/ ตารางการส่งต่อ
IP address/ˌaɪ ˈpiː əˈdres/ ที่อยู่ไอพี
MAC addresses/mæk əˈdresɪz/ ที่อยู่ MAC
bandwidth/ˈbændwɪdθ/ แบนด์วิดท์
latency/ˈleɪtənsi/ ความล่าช้า
header/ˈhedə/ ส่วนหัว
14.1

โปรโตคอลชั้นแอปพลิเคชันที่พบบ่อย

  • HTTP — บราว์เซอร์ดึงหน้าเว็บจากเซิร์ฟเวอร์ (ผ่าน TCP, พอร์ต 80) HTTPS คือ HTTP ผ่าน TLS — เข้ารหัส, พอร์ต 443
  • FTP — ถ่ายโอนไฟล์ระหว่างไคลเอนต์และเซิร์ฟเวอร์
  • SMTP — ส่ง อีเมลระหว่างไคลเอนต์และเซิร์ฟเวอร์ และระหว่างเซิร์ฟเวอร์ การรับใช้ POP3 หรือ IMAP
  • POP3 — ดาวน์โหลดอีเมลและมักลบออกจากเซิร์ฟเวอร์ IMAP — เก็บอีเมลไว้ที่เซิร์ฟเวอร์และซิงค์ข้ามอุปกรณ์ ทำให้กล่องจดหมายเดียวกันปรากฏทุกที่
  • BitTorrent — โปรโตคอล peer-to-peer; ไฟล์ถูกแบ่งเป็นชิ้นDOWNLOAD จากเพียร์จำนวนมากพร้อมกัน ดังนั้นไม่มีเซิร์ฟเวอร์ใดรับภาระทั้งหมด
ตัวติดตามอยู่ตรงกลางพร้อมเพื่อนร่วมเครือข่ายรอบๆ — Seeds, Leeches และ Peer ใหม่ — กำลังแลกเปลี่ยนชิ้นส่วนไฟล์ พร้อมกุญแจ
BitTorrent: เทรคเกอร์ช่วยให้เพียร์ค้นหาซึ่งกันและกัน จากนั้นพวกเขาแชร์ชิ้นส่วนไฟล์โดยตรง

วัตถุประสงค์ของแต่ละโปรโตคอล ตามคำที่_GET_SCORE

โปรโตคอล วัตถุประสงค์ (ระบุสิ่งนี้)
HTTP ถ่ายโอนหน้าเว็บ (ไฮเปอร์เท็กซ์) ระหว่างเว็บเซิร์ฟเวอร์และบราว์เซอร์; HTTPS เป็นเวอร์ชันที่เข้ารหัส
FTP ถ่ายโอนไฟล์ระหว่างไคลเอนต์และเซิร์ฟเวอร์ (อัปโหลดลงและดาวน์โหลดจากไฟล์เซิร์ฟเวอร์)
SMTP ส่งอีเมลจากไคลเอนต์ไปยังเซิร์ฟเวอร์อีเมล และระหว่างเซิร์ฟเวอร์อีเมล (โปรโตคอล "push")
POP3 ดาวน์โหลดอีเมลจากเซิร์ฟเวอร์ไปยังไคลเอนต์ มัก ลบออกจากเซิร์ฟเวอร์ เพื่อให้อ่านบนอุปกรณ์เดียว
IMAP ให้ client อ่านและจัดการอีเมลที่ยังคงอยู่บน server, so the same mailbox is seen on every device
BitTorrent แชร์ไฟล์แบบ peer-to-peer: ชิ้นส่วนไฟล์DOWNLOAD จากและUPLOAD ไปยังผู้ใช้รายอื่นหลายคนพร้อมกัน

เมื่อถามถึงโปรโตคอลอีเมลสองชนิด ให้ตอบ SMTP สำหรับการส่งและ POP3 หรือ IMAP สำหรับการรับ; เมื่ออธิบาย IMAP ให้ระบุว่าข้อความ คงอยู่ในเซิร์ฟเวอร์ และ ซิงค์ ข้ามอุปกรณ์ ซึ่งเป็นความแตกต่างจาก POP3

"อธิบายวิธีการแชร์ไฟล์โดยใช้โปรโตคอล BitTorrent" (4 คะแนน) (1) ไฟล์ถูกแบ่งเป็น ชิ้นส่วน (โดยทั่วไป 256 KB ต่อชิ้น) และมีไฟล์ torrent เล็กน้อยที่อธิบายชิ้นส่วนเหล่านี้ (hash ของพวกมัน) และระบุชื่อ เทรคเกอร์ (2) เพียร์ที่ต้องการไฟล์ติดต่อเทรคเกอร์ ซึ่งเก็บรายการเพียร์ใน ** swarm** ที่กำลังแชร์ไฟล์นั้นอยู่ปัจจุบัน (3) เพียร์ DOWNLOAD ชิ้นส่วนต่าง ๆ จากเพียร์หลายตัวในเวลาเดียวกัน และทันทีที่มีชิ้นส่วนหนึ่งแล้วจะ UPLOAD ให้กับคนอื่น; เพียร์ที่มีไฟล์ครบเป็น seed, ส่วนที่ยัง DOWNLOAD อยู่เรียกว่า leech (4) เมื่อชิ้นส่วนทั้งหมดอยู่ในแล้วจะถูกประกอบใหม่และตรวจสอบกับ hash "อธิบายความหมายของการแชร์ไฟล์แบบ peer-to-peer": ไม่มี เซิร์ฟเวอร์กลาง ที่ถือไฟล์; ทุกคอมพิวเตอร์เป็นทั้ง client และ server, DOWNLOAD จากและ UPLOAD ไปยังอีกฝ่าย ดังนั้นภาระและความกว้างแถบจึงกระจายAcross swarm และยิ่งมีเพียร์มากเท่าไรก็ยิ่งเร็วขึ้น

สำรวจ

ห้องปฏิบัติการเส้นทางเครือข่าย

ติดตามข้อมูลจากอุปกรณ์ผ่านฮาร์ดแวร์และโปรโตคอลเครือข่าย

คำศัพท์ ฝึกฝน
English ไทย
peer-to-peer/pɪə tə pɪə/ -peer-to-peer
tracker/ˈtrækə/ ตัวติดตาม
swarm/swɔːm/ กลุ่ม
seed/siːd/ เมล็ดพันธุ์
14.2

การสลับวงจร vs การสลับแพ็กเก็ต

หลักสูตร
ผู้เข้าสอบควรสามารถ: หมายเหตุและคำแนะนำ
แสดงความเข้าใจเรื่อง การสลับวงจร ประโยชน์ ข้อเสีย และพื้นที่ที่นำไปใช้
Show understanding of packet switching Benefits, drawbacks and where it is applicable Show understanding of the function of a router in packet switching Explain how packet switching is used to pass messages across a network, including the internet

แหล่งที่มา: หลักสูตร Cambridge International

การสลับวงจร

เส้นทางเฉพาะ (dedicated path) ถูกสร้างขึ้นระหว่างสองปลายก่อนการส่งข้อมูลใดๆ (circuit switching) โดยจองไว้สำหรับการสนทนาทั้งหมด แล้วจึงปลดปล่อย เส้นทางนี้ให้ แบนด์วิดท์ที่จองไว้ และการส่งข้อมูลตามลำดับ แต่มี ประสิทธิภาพต่ำ ในช่วงเงียบและใช้เวลานานในการตั้งค่า ตัวอย่างคลาสสิก: ระบบโทรศัพท์แบบดั้งเดิม

ตารางข่ายของเราเตอร์ระหว่างอุปกรณ์ A และ B โดยมีเส้นทางหนึ่งถูกเน้นและจองไว้จากต้นทางถึงปลายทางสำหรับการโทรทั้งหมด
Circuit switching: เส้นทางเฉพาะเส้นหนึ่งจองไว้จากต้นทางถึงปลายทาง

"อธิบาย circuit switching ในฐานะวิธีการส่งข้อมูล" (3 คะแนน). (1) มี เส้นทางเฉพาะ (วงจร) ที่ ถูกสร้าง ระหว่างผู้ส่งและผู้รับ ก่อน ส่งข้อมูลใดๆ; (2) ข้อความทั้งหมด ถูกส่งไปตามเส้นทางนั้น ตามลำดับ เป็นสตรีมต่อเนื่อง; (3) วงจรถูกจองไว้สำหรับ ระยะเวลา ของการสื่อสารและจะถูกปลดปล่อย afterwards.

ข้อดีและข้อเสีย. ข้อดี: แบนด์วิดท์ เต็มของวงจรมีอยู่จริงและรับประกันได้; ข้อมูลมาถึง ตามลำดับ โดยไม่ต้องประกอบใหม่และไม่มีความล่าช้าเมื่อวงจรพร้อมใช้งาน; เส้นทางไม่เปลี่ยนแปลง ดังนั้นเวลาจึงคาดเดาได้ (เหมาะสำหรับเสียงและวิดีโอแบบเรียลไทม์) ข้อเสีย: ใช้เวลา ตั้งค่า วงจรก่อนส่งอะไรเลย; วงจรถูกจองไว้แม้ในขณะ ไม่มีข้อมูล ไหลผ่าน ทำให้แบนด์วิดท์ถูกสิ้นเปลืองและผู้ใช้รายอื่นไม่สามารถแบ่งปันได้; ทั้งสองฝ่ายต้องว่างพร้อมกัน; ความล้มเหลวที่จุดใด บนเส้นทางจะทำให้การโทรทั้งหมดขาดหาย และไม่มีการเส้นทางสำรองอัตโนมัติ จุดที่เหมาะสม: การโทรเข้าหรือลิงก์วิดีโอสด ที่ซึ่งสตรีมที่สม่ำเสมอและไม่ขาดตอนสำคัญกว่าประสิทธิภาพ

Packet switching

ข้อมูลถูกแยกเป็น แพ็กเก็ต แต่ละตัวถูกส่ง อย่างอิสระ (packet switching) แต่ละแพ็กเก็ตมีที่อยู่ปลายทาง; เราเตอร์ตัดสินใจต่อแพ็กเก็ต ทำให้แพ็กเก็ตอาจใช้เส้นทางต่างกันและมาถึงไม่ตามลำดับ และปลายทางจะประกอบมันขึ้นมา มันมี ประสิทธิภาพ (ลิงค์หนึ่งถูก multiplexed ผ่านหลายการสนทนา), ทนทาน (เปลี่ยนเส้นทางรอบความล้มเหลว) แต่มีความ ล่าช้าแปรผัน และอาจสูญเสียข้อมูล (TCP จัดการความน่าเชื่อถือ) ใช้โดยอินเทอร์เน็ต

โฮสต์ A ส่งแพ็กเก็ต 1, 2 และ 3; แพ็กเก็ต 1 ผ่านเราเตอร์ R1 และ R3, แพ็กเก็ต 2 ผ่าน R2 และ R4, แพ็กเก็ต 3 ผ่าน R1 และ R4; โฮสต์ B รับแพ็กเก็ตตามลำดับ 2, 3, 1 และเรียงลำดับใหม่
แพ็กเก็ตอาจใช้เส้นทางที่แตกต่างกันและมาถึงโดยไม่เรียงลำดับ
ตารางข่ายเราเตอร์เดียวกันโดยแสดงแพ็กเก็ตเป็นสี่เหลี่ยมสีที่มีหมายเลข ใช้เส้นทางต่าง ๆ จากคอมพิวเตอร์ A ไปยังคอมพิวเตอร์ B แล้วถูกประกอบตามลำดับที่ B
Packet switching: แพ็กเก็ตเดินทางอย่างอิสระและอาจใช้เส้นทางต่างกัน
ส่วนประกอบของแพ็กเก็ต: หัว packet (header) ที่เก็บที่อยู่ต้นทางและปลายทาง หมายเลขลำดับ จำนวนแพ็กเก็ต และค่าตรวจสอบความถูกต้อง (checksum) ตามด้วย payload ที่แบกรับส่วนหนึ่งของข้อมูลสำหรับแพ็กเก็ตนี้
What lets a packet travel on its own: the addresses say where, the sequence number says which part of the message it is, and the checksum shows whether it arrived undamaged

"อธิบายว่า packet switching ถูกใช้งานอย่างไรในการส่งข้อความข้ามเครือข่าย" (สี่คะแนน) (1) ข้อความ ถูกแยกออกเป็นแพ็กเก็ต ขนาดสูงสุดที่กำหนด; (2) แต่ละแพ็กเก็ตได้รับ header ที่มี แหล่งที่มาและปลายทาง, sequence number และการตรวจสอบข้อผิดพลาด; (3) แต่ละแพ็กเก็ตถูกส่ง อย่างอิสระ และอาจใช้ เส้นทางที่ต่างกัน, เลือกโดย routers ที่พบ; (4) ที่ปลายทางแพ็กเก็ต ถูกรวมกลับเข้าด้วยกันตามลำดับ ใช้ sequence numbers, และแพ็กเก็ตที่ขาดหายจะถูกขออีกครั้ง หากโจทย์ไม่รวมการตรวจสอบและส่งใหม่, ตัดclauseสุดท้ายออก

"อธิบายหน้าที่ของ router ใน packet switching" (สามคะแนน) Router รับ แพ็กเก็ต, อ่าน destination IP address ใน header, และตรวจสอบ ตารางการจัดเส้นทาง เพื่อตัดสินใจ next hop ที่ดีที่สุด ไปยังปลายทางนั้น, พิจารณา traffic (congestion) และลิงก์ที่ล้มเหลว; จากนั้น ส่งต่อ แพ็กเก็ตไปยังลิงก์นั้น Packets ของข้อความเดียวกันอาจออกจากเส้นทางที่ต่างกัน; router เก็บแพ็กเก็ตไว้ใน queue เมื่อลิงก์ยุ่ง

"อธิบายวิธีที่ packet switching รับประกันการรับข้อความครบถ้วนสองวิธี" (1) แต่ละแพ็กเก็ตมี sequence number, so the receiver can put packets in order and can tell that one is missing, and (2) ผู้รับส่ง acknowledgement สำหรับแพ็กเก็ตที่มาถึง; แพ็กเก็ตที่ไม่ได้รับการยืนยันภายในระยะเวลาจำกัดจะถูก ส่งซ้ำ โดยผู้ส่ง checksum ในแต่ละแพ็กเก็ตช่วยให้ผู้รับตรวจจับแพ็กเก็ตที่เสียหายและทิ้งไป, ซึ่งจะทำให้มีการส่งซ้ำ

ข้อดีและข้อเสีย ข้อดี: ไม่ต้องตั้งวงจร; การเชื่อมต่อของเครือข่ายถูกใช้ร่วมกันโดยข้อความจำนวนมาก จึงใช้แบนด์วิดท์ได้มีประสิทธิภาพ; สามารถเปลี่ยนเส้นทางแพ็กเก็ตเลี่ยงการเชื่อมต่อที่เสียหรือคับคั่ง ทำให้การส่งมีความทนทาน; หากแพ็กเก็ตสูญหายหรือเสียหาย ต้องส่งซ้ำเพียงแพ็กเก็ตนั้น ไม่ใช่ทั้งข้อความ ข้อเสีย: แพ็กเก็ตอาจมาถึงผิดลำดับและต้องประกอบใหม่ และบางแพ็กเก็ตอาจสูญหายหรือล่าช้า; ส่วนหัวเพิ่มข้อมูลส่วนเกิน; ความหน่วงที่เปลี่ยนแปลงทำให้ไม่เหมาะกับเสียงและวิดีโอแบบเวลาจริงหากไม่มีมาตรการเพิ่มเติม; เครือข่ายที่มีภาระสูงอาจทิ้งแพ็กเก็ต การใช้งานที่เหมาะสม: อีเมล หน้าเว็บ การดาวน์โหลดไฟล์ ข้อมูลที่ส่งเป็นช่วง ๆ และอินเทอร์เน็ตโดยทั่วไป

Aspect Circuit switching Packet switching
เส้นทาง เฉพาะ, จองไว้ แบ่งปัน, ต่อแพ็กเก็ต
เวลาตั้งค่า ช้า ไม่มี
การใช้แบนด์วิดท์ ไม่มีประสิทธิภาพ มีประสิทธิภาพ
ลำดับ ตามลำดับ อาจไม่ตามลำดับ
ความทนทาน ความล้มเหลวหนึ่งจุดตัดวงจร เปลี่ยนเส้นทางรอบความล้มเหลว
เหมาะกับ กระแสความเร็วคงที่ (เสียง) กระแส bursty (เว็บ, อีเมล)

เครือข่ายยุคใหม่ใช้ packet switching เนื่องจากประสิทธิภาพและความทนทาน

ความแตกต่างสี่ข้อที่ระบุเป็นคู่ (1) การสลับวงจร (circuit switching) ตั้ง เส้นทางเฉพาะ ก่อนส่งข้อมูล; การสลับแพ็กเก็ต (packet switching) ส่งข้อมูล โดยไม่มีการตั้งค่าเส้นทาง (2) ในการสลับวงจร ข้อความทั้งหมดจะเดินทางตาม เส้นทางเดียว; ในการสลับแพ็กเก็ต แพ็กเก็ตอาจใช้ เส้นทางที่แตกต่างกัน (3) การสลับวงจรส่งข้อมูล ตามลำดับ โดยไม่ต้องประกอบใหม่; การสลับแพ็กเก็ตต้องใช้ หมายเลขลำดับ เพื่อประกอบข้อมูลกลับ (4) การสลับวงจร จอง แบนด์วิดท์สำหรับการสนทนาหนึ่งครั้งแม้ในช่วงพัก; การสลับแพ็กเก็ต แบ่งปัน เชื่อมต่อระหว่างข้อความหลายรายการ (วิธีอื่นที่ยอมรับได้: เชื่อมต่อที่ล้มเหลวจะทำให้วงจรขาดแต่แพ็กเก็ตจะถูกเปลี่ยนเส้นทาง; การสลับวงจรเหมาะสำหรับสตรีมแบบเรียลไทม์ การสลับแพ็กเก็ตเหมาะสำหรับข้อมูลแบบกระตุก) เขียนความแตกต่างแต่ละข้อให้ครบ ทั้งสอง ส่วน; หากเขียนเพียงด้านเดียวจะไม่ได้รับคะแนน

อธิบายการสลับแพ็กเก็ตในไม่กี่ประโยค

คำตอบสอบที่ดี: "ข้อความถูกแยกออกเป็นแพ็กเก็ตขนาดเล็ก แต่ละแพ็กเก็ตมีที่อยู่ปลายทางและแหล่งกำเนิด รวมถึงหมายเลขลำดับ แต่ละแพ็กเก็ตเดินทางผ่านเครือข่ายอย่างอิสระ โดยเร้าเตอร์เลือกจุดถัดไปสำหรับแต่ละแพ็กเก็ต แพ็กเก็ตอาจใช้เส้นทางต่างกันและมาถึงไม่เรียงลำดับ ปลายทางจะใช้หมายเลขลำดับเพื่อประกอบข้อความ และหากมีแพ็กเก็ตหาย สามารถขอรับซ้ำได้"

Worked example. A phone call and a large file download share a network. Which switching method suits each, and why? A phone call needs a steady stream with low delay, and it would suffer badly if pieces arrived late or out of order - so circuit switching suits it: a dedicated path is set up for the whole call and its capacity is reserved for the duration. A file download does not care about timing or arrival order, because the receiver reassembles it, and it benefits from using whatever capacity happens to be spare - so packet switching suits it: the file is split into packets that travel independently, each carrying source and destination addresses and a sequence number, with routers choosing a next hop per packet. Name the property of the traffic that decides it: reserved capacity and low delay for the call, efficiency and resilience for the download.

สำรวจ

การเดินทางของแพ็กเก็ตผ่านอินเทอร์เน็ต

ขั้นตอนของการสลับแพ็กเก็ต: ข้อความถูกแบ่งออก แต่ละแพ็กเก็ตหาเส้นทางของตัวเอง และปลายทางจะนำกลับมาประกอบใหม่ — นี่คือเหตุผลที่อินเทอร์เน็ตมีประสิทธิภาพและยากต่อการโจมตี

คำศัพท์ ฝึกฝน
English ไทย
routers/ˈruːtəz/ เราเตอร์
circuit switching/ˈsɜːkɪt ˈswɪtʃɪŋ/ สลับวงจร
reserved bandwidth/rɪˈzɜːvd ˈbændwɪdθ/ แบนด์วิดท์ที่จองไว้
packet switching/ˈpækɪt ˈswɪtʃɪŋ/ สวิตช์แพ็กเก็ต
multiplexed/ˌmʌltɪˈplekst/ การแบ่งช่องสัญญาณ
variable latency/ˈveərɪəbl ˈleɪtənsi/ ความหน่วงแปรผัน
acknowledgement/əkˈnɒlɪdʒmənt/ การยืนยัน
checksum/ˈtʃeksəm/ checksum
ดูบทเรียน
14.2

คำนิยามที่ผู้สอบยอมรับ

คำถามนิยามจะถูกตรวจด้วยคำศัพท์ตายตัว จงท่องจำเหล่านี้ให้ถูกต้อง และให้คำตอบเพียงข้อเดียว

พจน์ นิยาม
โปรโตคอล ชุดกฎเกณฑ์ที่กำหนดวิธีการส่งข้อมูล ซึ่งตกลงกันโดยผู้ส่งและผู้รับเพื่อให้ทั้งสองฝ่ายตีความเหมือนกัน
สแตกโปรโตคอล ชั้นของโปรโตคอลต่างๆ ที่มีหน้าที่ของตัวเอง ซึ่งทำงานร่วมกันในการสื่อสาร; แต่ละชั้นสื่อสารกับชั้นด้านบนและด้านล่างเท่านั้น
ชั้นแอปพลิเคชัน ให้โปรโตคอลที่แอปพลิเคชันใช้ในการแลกเปลี่ยนข้อมูล (HTTP, SMTP, FTP, IMAP, POP3)
ชั้นการขนส่ง สร้างการสื่อสารแบบปลายถึงปลาย แยกข้อมูลเป็นแพ็กเก็ตพร้อมพอร์ตและหมายเลขลำดับ ประกอบกลับและขอแพ็กเก็ตที่หายไป (TCP) หรือส่งโดยไม่มีการรับประกัน (UDP)
ชั้นอินเทอร์เน็ต เพิ่มที่อยู่ IP เพื่อสร้างแพ็กเก็ตและจัดเส้นทางระหว่างเครือข่ายผ่านเร้าเตอร์
ชั้นลิงก์ เพิ่ม MAC Address เพื่อสร้างเฟรมและส่งบิตผ่านเครือข่ายท้องถิ่นทางกายภาพ
router อุปกรณ์ที่อ่านที่อยู่ปลายทางของแพ็กเก็ตและส่งต่อไปตามเส้นทางที่ดีที่สุดที่มีอยู่ toward ปลายทาง
การสลับวงจร เส้นทางสื่อสารเฉพาะถูกสร้างขึ้นระหว่างสองฝั่งก่อนส่งข้อมูลและรักษาไว้ตลอดการส่งข้อมูลทั้งหมด
การสลับแพ็กเก็ต ข้อความถูกแยกเป็นแพ็กเก็ต แต่ละแพ็กเก็ตมีเฮดเดอร์ ส่งข้อมูลอย่างอิสระผ่านเส้นทางที่อาจแตกต่างกัน และประกอบกลับที่ปลายทาง
แพ็กเก็ต หน่วยข้อมูลที่มีเฮดเดอร์ (ที่อยู่, หมายเลขลำดับ, ตรวจสอบข้อผิดพลาด) และ Payload
peer-to-peer file sharing without a central server, each computer acting as both client and server
14.2

ข้อแนะนำสำหรับการสอบ

  • ทำไมต้องมีโปรโตคอล: กฎหมายร่วมกัน การตีความเดียวกัน ใช้ได้กับคอมพิวเตอร์ยี่ห้อใดก็ได้ ทำไมต้องมีชั้น: แต่ละชั้นมีหน้าที่เดียวและสามารถเปลี่ยนแปลงได้อย่างอิสระ
  • ชั้นทั้งสี่ตามลำดับ จากบนลงล่าง: Application, Transport, Internet, Link. ระบุหน้าที่ของแต่ละชั้นในหนึ่งประโยค และคำตอบ "message from host to host" เป็น.walk down the stack and back up
  • Protocol purposes are one-liners: HTTP web pages, FTP files, SMTP sending mail, POP3 downloading mail, IMAP mail kept on the server, BitTorrent peer-to-peer pieces from a swarm.
  • การสลับวงจร: เส้นทางเฉพาะก่อน, ข้อความทั้งหมด, จองไว้ตลอด duration การสลับแพ็กเก็ต: แยก, เฮดเดอร์พร้อมที่อยู่และหมายเลขลำดับ, เส้นทางอิสระ, ประกอบใหม่ Benefits และ drawbacks มาเป็นคู่ตรงข้ามกัน
  • เร้าเตอร์อ่านที่อยู่ปลายทาง ตรวจสอบตารางการจัดเส้นทาง ส่งไปตามเส้นทางที่ดีที่สุด; นี่คือคำถามเกี่ยวกับการสลับแพ็กเก็ตที่สอบถามบ่อยที่สุด
  • "เมื่อเหมาะสม": การสลับวงจรสำหรับการโทรหรือวิดีโอคอลสด; การสลับแพ็กเก็ตสำหรับอีเมล, เวิลด์ไวด์เว็บ และการดาวน์โหลด

ข้อผิดพลาดที่พบบ่อย

  • การนิยามโปรโตคอลว่าเป็น "ภาษา" หรือ "ซอฟต์แวร์"; มันคือชุดกฎเกณฑ์
  • การวางชั้นผิดลำดับ หรือให้ชั้น OSI เจ็ดชั้นแทนสี่ชั้นของ TCP/IP
  • การอธิบายชั้นการขนส่งว่าเป็น "การจัดเส้นทาง" หรือชั้นอินเทอร์เน็ตว่าเป็น "การแยกเป็นแพ็กเก็ต"; พอร์ตและการแยกเป็น transport, ที่อยู่ IP และการจัด routing เป็น internet
  • สับสนระหว่าง POP3 กับ IMAP หรือบอกว่า SMTP รับอีเมล
  • Describing packet switching without the header (addresses and sequence number) or without reassembly.
  • บอกว่าเร้าเตอร์ "ส่งแพ็กเก็ตทุกที่"; มันเลือกจุดถัดไปหนึ่งจุดจากตารางการจัดเส้นทาง
  • การให้benefit ของ packet switching เป็น drawback ของ circuit switchingโดยไม่กล่าวถึงด้าน circuit-switching; ความแตกต่างแต่ละข้อต้องมีทั้งสองฝั่ง
  • การอ้างว่า packet switching รับประกันการจัดส่งได้ด้วยตนเองนั้นไม่ถูกต้อง; ตัวเลขลำดับและการยืนยันจากชั้น Transport เป็นสิ่งที่ทำหน้าที่นี้

บทเรียนเชิงโต้ตอบสำหรับหัวข้อนี้

ทำทีละขั้นตอน พร้อมแบบฝึกหัดตรวจสอบผลทันที

ข้อสอบย้อนหลัง

หัวข้อเพิ่มเติมใน Computer Science A-Level

เข้าสู่ระบบหรือสร้างบัญชี

IGCSE, A-Level & AP