Bỏ qua nội dung

7 · Tài nguyên thiên nhiên

Tổ chức Baccalaureate Quốc tế · IB Diploma · Environmental Systems and Societies · SL · Chủ đề 7

Luyện tập
7.1

Phạm vi và yêu cầu tiên quyết

Tài liệu này bao gồm các chủ đề SL được chọn lọc cho khóa học lần đầu tiên được đánh giá trong 2026; đây không phải là toàn bộ chương trình học.

Điều kiện tiên quyết: đọc các đại lượng và đơn vị được nêu, và sử dụng phép toán cùng các điều kiện mô hình bên dưới.

Các ví dụ là gốc và hư cấu: chúng không phải là số đo thực tế hay các cuộc điều tra của học sinh thực tế.

Từ vựng Luyện tập
English Tiếng Việt
natural resources/ˈnætʃərəl rɪˈzɔːsɪz/ tài nguyên thiên nhiên
yield/jiːld/ năng suất
functional unit/ˈfʌŋkʃənl ˈjuːnɪt/ đơn vị chức năng
7.2

Tài nguyên thiên nhiên: đất, năng suất và sự đánh đổi

Giải thích hiện tượng này là gì?

  • Hai trang trại báo cáo cùng một tổng sản lượng. Trang trại nào sử dụng nửa diện tích không tự động bền vững hơn: tài nguyên thiên nhiên tái sinh theo tốc độ riêng của chúng.

Xây dựng mô hình

  • Đất là một tài nguyên: việc loại bỏ và vận chuyển nó, do nước, gió hoặc trọng lực, là một tổn thất được đo lường vượt quá một mùa.
  • Quản lý bền vững cân bằng giữa năng suất tổng thể trên mỗi đơn vị diện tích và mức tiêu thụ năng lượng so với tốc độ tái sinh và tác động vượt quá ranh giới trang trại.
  • Các bên liên quan khác nhau có thể xếp hạng an ninh thực phẩm, đa dạng sinh học và thu nhập theo thứ tự khác nhau.
  • Năng suất: Kết quả hữu ích của một hệ thống được quản lý, theo cơ sở đã nêu.
  • Tài nguyên thiên nhiên: Vật liệu và nguồn năng lượng do hệ sinh thái cung cấp và con người sử dụng.
Năng lượng tích lũy theo số lần sử dụng: tùy chọn tái sử dụng A bắt đầu tại 1,000 và tăng chậm; tùy chọn dùng một lần B tăng 60 mỗi lần sử dụng; chúng cắt nhau tại 20 lần sử dụng
Mặt hàng tái sử dụng chiến thắng sau 20 lần sử dụng: 1,000 + 10n = 60n

Chọn bằng chứng để kiểm định mô hình

  • So sánh các tùy chọn quản lý bằng cách sử dụng đơn vị chức năng đã nêu và cùng một thang thời gian.
  • Sử dụng các tập dữ liệu thứ cấp được phê duyệt hoặc quan sát đất không gây hư hại.
  • Giải thích sự đánh đổi: không có phương pháp nào hoàn toàn vô khuyết.

Trong phòng thí nghiệm: Xác định đơn vị chức năng (trên mỗi hecta, trên mỗi tấn, trên mỗi gigajoule) trước khi so sánh, và giữ nguyên cùng một khoảng thời gian.


Bắt đầu từ các đại lượng đã biết

  • Đã biết: trang trại A thu hoạch 12 t từ 4 ha (3 t trên ha) sử dụng 40 GJ; trang trại B thu hoạch 12 t từ 2 ha (6 t trên ha) sử dụng 25 GJ.

Đến lượt bạn: Một trang trại thứ ba có năng suất trên mỗi hecta bằng B nhưng không bổ sung gì cho đất. Tiêu chí so sánh nào vẫn còn thiếu?


Kiểm tra kết luận và giới hạn của nó

  • Một phép so sánh chỉ tốt khi đơn vị chức năng và khoảng thời gian của nó được nêu rõ.
  • Ưu tiên của các bên liên quan khác nhau: bộ an ninh lương thực và cơ quan bảo tồn có thể xếp hạng cùng một dữ liệu theo cách khác nhau, cả hai đều đúng.

Không đúng: Trang trại có năng suất cao hơn tự động bền vững hơn: sự tái tạo và tác động vượt ra ngoài ranh giới quyết định điều ngược lại.

Tóm tắt:

  • Nêu đơn vị chức năng và khoảng thời gian trước khi so sánh.
  • Năng suất tổng cộng, năng suất trên diện tích và trên mỗi đơn vị năng lượng là những tuyên bố khác nhau.
  • Lưu ý: các tác động vượt ra ngoài ranh giới trang trại và sự khác biệt về ưu tiên của các bên liên quan.

Viết dựa trên đơn vị chức năng

  • Hai trang trại được so sánh trên mỗi trang trại và trên mỗi 1 000 kg ngũ cốc.
  • Theo trang trại so sánh toàn bộ trang trại; theo 1 000 kg ngũ cốc so sánh sản lượng lương thực tương đương. Chọn đơn vị chức năng phù hợp với câu hỏi đã nêu, có chức năng tương đương và cùng khoảng thời gian.

Viết từ ba tuyên bố về năng suất

  • Một trang trại có năng suất 12 t trên 2 ha với 40 GJ năng lượng đầu vào.
  • Tổng 12 t; trên diện tích 12 ÷ 2 = 6 t trên ha; trên năng lượng 12 ÷ 40 = 0.3 t trên GJ — ba tuyên bố khác nhau từ cùng một trang trại.

Viết từ góc nhìn bên liên quan ngoài ranh giới

  • Nước tưới tiêu chảy khỏi ranh giới trang trại và đến người dùng hạ lưu.
  • Đặt tên chúng trong sự đánh đổi: một tác động vượt ra ngoài ranh giới vẫn là tác động của hệ thống.

Nhiều chủ đề hơn trong Tổ chức Baccalaureate Quốc tế · IB Diploma · Environmental Systems and Societies · SL

Đăng nhập hoặc tạo tài khoản

IGCSE, A-Level & AP